4 Aylık Bebek | Ay Ay Bebek Gelişimi

Yeni doğmuş bir bebeğin ilk üç ayı; hem kendisi hemde ebeveynleri için oldukça önemli bir süreci kapsar. Bebek açısından bakıldığında tamamen yabancısı olduğu bir dünyaya henüz beyni tam olarak gelişmemiş, sindirim sistemi vb. sistemleri olgunlaşmamış şekilde geldiği için beslenme, uyku gibi konularda oldukça zorluk çekmesi, anne başta olmak üzere diğer aile bireylerinin de bebeğin bu alışma ve gelişme evresinde ilk kez yaşanan duygular ve durumlar karşında genellikle yorgun, uykusuz ve zor bir dönem geçirmesi söz konusudur.

4 aylık bebek ise tüm bu süreçleri atlatmış bir şekilde, dünyaya ve çevresine uyum sağlamaya başlamıştır. Beyni ve sinir sisteminin beraberinde sindirim sistemi olgunlaştıkça beslenmesi, uykusu rayına girdiği için artık daha az huzursuz olur. Bununla birlikte 4 aylık bebek ailesiyle ve çevresiyle daha fazla etkileşim halindedir ve yeni görüntülerle sesleri keşfetme peşindedir.

İlk doğduğu andan itibaren istemsiz olarak yaptığı reflekslerin yerini bilinçli bir şekilde yapılan hareket ve tepkiler alır. Bu sayede özellikle anne ve bebek arasındaki bağ daha çok kuvvetlenmeye başlar.

4 Aylık Bebek Gelişimi Boy – Kilo

İlk üç aya göre büyüme hızı biraz daha yavaşlayan 4 aylık bebek bu ay içinde 350-700 gram kadar kilo alır. Boyu da yaklaşık 1,25 cm kadar uzar. Bazı bebekler dördüncü ay bittikten sonra doğum kilolarının neredeyse iki katına çıkmış olurlar. Başın çapı ise bu ayın sonunda ortalama 1,25 cm kadar büyür.

Bu aya kadar düzenli olarak takip edilen boy, kilo ve baş çevresi bebeğin sağlığının gidişatını izlemek açısından oldukça önem taşır.

Pişik ve Döküntüler

Yeni anne ve babalar, bebeklerinin vücudunda beklenmedik bir anda meydana gelen olağan dışı bir şey gördüklerinde çoğunlukla telaşa kapılıp, kaygılanırlar. Bunlardan en yaygınları doğum lekeleri, pişik ve vücutta çeşitli nedenlerle meydana gelen döküntülerdir. Özellikle pişik bebeklerde çok sık görülür. Nedenleri arasında bebeğin poposu için kullanılan bezin ıslaklığı emmemesi ve dolayısıyla cildin rutubete maruz kalması, yine aynı şekilde kol ve bacak eklem yerlerinin, boyun altının ve bacak aralarının özellikle yaz aylarında sıcak havadan dolayı terlemesi de pişiğe neden olabilir. Pişik oluşumuna bebek bezi, bebeğin temizliğinde kullanılan hijyen ürünleri ya da kıyafetlerinde kullanılan kumaşlar neden oluyor olabilir.

Bunun yanında tüm vücudu saran döküntüler ise çeşitli nedenlere bağlı olarak meydana gelmiş olabilir. Bu nedenlerin en bilinenleri 5. hastalık (parvovirüs) ile 6. hastalıktır (rozeola). Döküntüler çoğu zaman önemsizdirler, ancak döküntünün yanı sıra ateş, ishal ya da kusmadan herhangi birisi varsa acil bir şekilde doktora gidilmelidir.

4 Aylık Bebek Beslenmesi Ve Uyku

4 aylık bebek sadece anne sütü, anne sütü+mama ya da sadece mama ile beslenebilir. İlk üç ay her ağladığında meme ya da mama verilmesi nedeniyle fazla olan öğün sayısı bu ayın içinde genellikle 4 veya 5’e düşer. Ancak büyüme hızla devam ettiği için bazı bebeklerde öğün sayıları daha fazla olabilir. Bu ve sonraki aylarda bebeğinizi siz yemek yerken izlediğini görebilir ve yediğiniz yemekten tattırmak isteyebilirsiniz. Ancak bunun için biraz erken. Ek gıdaya geçiş için ilk 6 ayın dolmasını bekleyin!

4 aylık bebek günde yaklaşık 15 saat uyur. Bunun 8-11 saati gece uykusudur. Bu ay içinde de gece uykularının süresi ve uyanma zamanları az çok rayına oturmuştur. Ancak her bebek bir olmadığı için hala ilk zamanlar gibi anne ve babasını uykusuz da bırakabilenler de vardır.

4 aylık bebek gün içinde 2 ya da 3 kez gündüz uykusu uyuyabilir.

Hareketleri

4. ay bebekler için bilinçli ve istekli olarak hareket ettikleri bir dönemin başlangıcıdır. Yeni doğan reflekslerinin yerini kaba ve ince motor becerilerini geliştirebildiği hareketler alır. Kolları ve bacakları sürekli hareket halinde olan 4 aylık bebek aslında bu esnada büyük kas gruplarını bilinçli bir şekilde hareket ettirmenin yollarını arıyordur.

Bu ay içinde bebekler genelde karın üzeri durmayı severler. Bu esnada elleri vasıtasıyla dirsekleri üzerinde doğrularak kol kaslarını güçlendirirler. Bu hareketlerle aynı zamanda dönme hareketleri için ilk adımı da atmış olurlar.

Bunun yanında eline verilen bir cismi kavramaya çalışmakla da ince motor becerilerini geliştirmektedirler.

4. ayın sonunda bebekler iki yanından kavrayarak biraz desteklenme suretiyle ayakta durmayı başarabilirler. Bu esnada ayaklarını yerden kaldırarak ileri geri yürüme ya da tekme hareketleri yaparlar. Eğer bu hareketleri yapmıyorsa endişelenmeyin! Ancak 6. ayın sonunda da bu ve benzeri hareketleri yapmıyorsa doktora götürmeniz gereklidir.

Baş ve Sırt Kontrolü

4. ayın sonunda bebeklerde baş ve boyun kontrolü artar. Bir bebeğin başını tam anlamıyla kontrol edebilmesi demek oturma, emekleme, yürüme gibi hayat boyunca devam edecek motor becerileri için ilk adımdır.

4 aylık bebek genellikle birisinin kucağında oturma pozisyonuna getirildiğinde hafif sallantılar yaşasa da başını ve gövdesini aynı hizada tutabilir. Bu ayın sonunda bebeğin sırt kasları daha çok çalıştığı için var olan kambur görünüm daha da azalır.

4 Aylık Bebek ve Duyusal Gelişim Süreci

Bebekler 6. ayları dolana kadar dünyayı ve içindeki nesneleri dokunmak, hissetmek ve ağzına götürmek suretiyle tanımak isterler. Bunların yanında birde işitme ve görme becerileri de kuvvetlendikçe bebeğin duyusal, zihinsel, sosyal ve motor becerileri ciddi anlamda gelişme göstermeye başlar.

4 aylık bebek ilk doğduğu zamanlara oranla çok daha iyi görebiliyor ve bu sayede özellikle hareket eden nesnelere odaklanarak onları izleyebiliyor haldedir. Bu süreçte işitme yetisi de gelişmeye devam eden bebek aniden başlayan bir müzik sesinin nereden geldiğini aramaya koyulabilir.

Örneğin; renkli bir çıngırak bir bebek için inanılmaz heyecan verici bir nesnedir. Onu gördüğü anda eline almak için uzanır. Aldığında ise parmaklarıyla kavrayarak ve çoğu zaman ağzına götürerek anlamlandırmaya çalışır. Bunun yanında sallayarak ses çıkarmasını becerebilirse bu onun sebep-sonuç ilişkisini kavramasına yardımcı olur. Böyle anlarda sizin ona vereceğiniz coşkulu ve sevecen tepkiler bebeğinizin öğrenmeye olan şevkini kuvvetlendirecektir.

Bebeklerin gelişim süreçlerinde yakınlarında ona zarar verici eşyaların bulundurulmaması çok önemlidir. Çünkü bebek o cismin iyi ya da kötü olmasıyla ilgilenmez, bunu ayırt edemez. Bu dönemde sadece merakını gidermek ister. 

4 Aylık Bebek ve Zihinsel Gelişim Süreci

Yukarıda bahsedilen duyusal gelişim sayesinde (görme, duyma, ağzına alma) bebekteki merak da giderek artar. Artan merak bebeği yeni şeyler öğrenmeye sevk eder. Bu nedenle bebeklerin ilk aylarında yaşanan beyin faaliyetleri tüm hayat boyunca olabilecek en yüksek seviyededir.

Beyin faaliyetlerinin artmasıyla birlikte bu ay dil gelişim süreci de başlar ve bir takım anlamsız sesleri bilinçli olarak tekrar tekrar çıkarabilir.

Sosyal Gelişimi

4 aylık bebek başta ebeveynleri olmak üzere, yanına çok sık gelip giden kişileri de tanımakta ve onlara bilinçli tepkiler vermede giderek ustalaşmaktadır. Bu süreçte gülümsemenin gücünü fark ederek, insanlarla iletişimlerini kuvvetlendirirler.

4 Aylık Bebek Neler Yapabilir?

Yaşamının 4. ayında bir bebek;

  • Yüz üstü yatarken artan merak duygusunu gidermek için elleri üzerinde doğrularak dirsekleri üzerinde durabilir.
  • Onu kucağına alan birine sırtını dayadığı zaman başını dik tutarak oturabilir.
  • Kendi etrafında dönebilmesi için alıştırmalar yapmaya başlar.
  • Kollarının alt kısmından dikkatlice tutulduğunda ağırlığını ayaklarına vererek zıplama hareketleri yapar.
  • Dikkatini çeken bir oyuncağa uzanmak, onu kavramaya çalışmak ve tanımak için ağzına götürmek gibi pratikler yapar.
  • Uzakta olan ve hareket eden nesneleri izler.
  • Bir kişiden ya da bir oyuncaktan gelen sesin kaynağını arar.
  • Beden dili ile sesler çıkararak etrafındaki insanlarla olan etkileşimini arttırır.
  • Gülmesi sayesinde iletişimi kuvvetlenir.
  • Annesi ya da diğer kişiler ona doğru eğilip konuşmaya başladığında anlamsız seslerle karşılık verir.

Son olarak bu dönem pek çok anne ve babanın ilk zamanlara nazaran daha rahatladığı bir dönemdir. Çünkü bebeğin beslenmesi, uykusu giderek normalleşirken özellikle ilk 3 ayda çok görülen gaz sancıları da çoğunlukla sona ermiştir.

 

Kaynak:

Mayo Clinic Bebeğinizin İlk Yılı Rehberi

Kimler Neler Demiş?

avatar
  Subscribe  
Bildir